نام و نام خانوادگی: زهرا چناری
عنوان پایان نامه: خوشه‌بندي داده‌ها با استفاده از الگوريتم بهينه‌سازي تكاملي تجمع پرندگان
رشته تحصیلی:مهندسی کامپیوتر – شبکه های کامپیوتری
مقطع تحصیلی: کارشناسی ارشد ناپیوسته
استاد راهنما: دکتر حسین مرادی

چکیده:
خوشه بندي يكي از شاخه هاي حائز اهميت در علم داده كاوي مي باشد كه به بررسي شباهت و عدم شباهت داده ها و قسمت بندي آن ها مي پردازد و داراي كاربردهاي زيادي مي باشد. الگوريتم هاي متعددي براي خوشه بندي داده ها وجود دارد. در اين تحقيق خوشه بندي يك مسئله بهينه سازي در نظر گرفته مي شود و با استفاده از يك تابع هدف مناسب به كمك يك الگوريتم بهينه سازي تكاملي سريع و كارا اين مسئله را حل مي كند. ايده اين تحقيق در اين است كه تاكنون مسئله خوشه بندي با الگوريتم بهينه سازي تكاملي تجمع پرندگان حل نشده و نتايج اين الگوريتم مي تواند خوشه بندي دقيق و سريع باشد. استفاده از يك شاخص خوشه بندي مناسب كه شرايط خوشه بندي را ارضا كند نيز داراي اهميت است. همچنين استفاده از ديتابيس هاي مناسب و استاندارد نيز لازم است تا به صورت درست الگوريتم با استفاده يك معيار ارزيابي مناسب ارزيابي و مقايسه شود.
در حالت کلی یادگیری را می توان به دوگروه اصلی تقسیم کرد: یادگیری با نظارت و یادگیری بدون نظارت. در یادگیری با نظارت از ابتدا دسته ها مشخص هستند و هر یک از داده های آموزشی به دسته ای خاص نسبت داده  شده  است. اصطلاحأ گفته می شود که ناظری وجود دارد که در هنگام آموزش اطلاعاتی علاوه بر داده های آموزش در اختیار یاد گیرنده قرار می دهد. ولی در یاد گیری بدون نظارت هیچ اطلاعاتی به جز داده های آموزشی در اختیار یاد گیرنده قرار ندارد و این یاد گیرنده است که باید درون داده ها به دنبال ساختاری خاص بگردد.
الگوريتم خوشه بندي يك الگوريتم بهينه سازي مي باشد كه دو عمل بهينه سازي بايد در آن اعمال شود. اول اينكه واريانس داخل خوشه كم بشود يا به اينكه فاصله درون خوشه اي كمينه شود و دوم اينكه فاصله بين خوشه اي بيشينه شود. اين كمينه و بيشينه شدن يك مساله بهينه سازي است، بنابراين ما مي توانيم اين دو تابع را به وسيله حاصل جمع با ضرايب متفاوت به يك تابع يا شاخص بهينه سازي تبديل كنيم و با استفاده از يك الگوريتم بهينه سازي كه ما در اين تحقيق از الگوريتم بهينه سازي تجمع پرندگان استفاده كرده ايم شاخص را كمينه يا بيشينه بكنيم و خوشه هاي بهينه را استخراج كنيم. انتخاب شاخص مناسب و الگوريتم بهينه سازي كار ما را در بهتر نتيجه گرفتن كمك مي كند.

کلیدواژه:بهينه سازي، خوشه بندي، الگوريتم تکاملي، الگوريتم تجمع پرندگان

تاریخ دفاع: زمستان 1399